तनहुँको ‘कर्णाली’: न बिजुली, न मोवाइल नेटवर्क !

तनहुँको ‘कर्णाली’: न बिजुली, न मोवाइल नेटवर्क !

Tanahu

सुवास पण्डित

११ मंसिर, तनहुँ । ‘सधैं जनतालाई झुक्याउने, चुनाव आउँदा मात्रै यसो गरिदिन्छु, उसो गरिदिन्छु भनेर भोट माग्न आउँछन् तर चुनाव सकिएपछि एकपटक पनि फर्किएर आउँदैनन्’ तनहुँको देवघाट गाउँपालिका-३ का स्थानीय युवा सुकबहादुर गुरूङ, आफ्नो ठाँउमा भोट माग्न पुगेका उम्मेदवारमाथि आक्रोश पोख्दै थिए । तनहुँको दमौलीबाट घुमाउने जाने वुद्धसिंह मार्गमा पर्ने सराङघाटमा जान एक झोलुङे पुल तर्नुपर्छ । वारिपट्टभिन्दा पारितर्फ नै जनताको बाक्लो बसोबास छ । दिउँसो ३ बज्जानबज्दै डाँडामा लुक्ने घाम ओझेल परेजस्तै यहाँका जनताका दुःख र हैरानी पनि ओझेल पर्दै आएका छन् ।

सुकबहादुरले गुनासो गर्दै भने- ‘अन्यत्र बेलुका ६ बजे साँझ पर्छ, हाम्रो यहाँ ४ नै साँझ पर्छ । बिरामी हुँदा उपचार गर्ने ठाँउ छैन, जनतालाई सधैं झुठो आश्वासन बाँड्नेहरुलाई यसपालि बहिष्कार गरिन्छ ।’

किनेका सवारी साधन वुद्धसिंह मार्गमै छाडेर सराङघाट जानुपर्ने बाध्यता छ स्थानीयलाई । ‘दिउँसोमा त पारि नै छाड्दा पनि केही भएन, रातिमा के गर्ने ? झोलुङेपुलबाट सराङघाटसम्म लैजान सडक बनाइदिन पर्‍यो।’ सुकबहादुरको माग छ ।

सुकबहादुर कांग्रेसका क्रियाशील स्थानीय युवा नेता हुन् । तर, उनले यसपटक उम्मेदवार हेरेर मात्रै मत दिने निर्णय लिएको सुनाए ।

एकान्त र अनकन्टारजस्तो लाग्ने यो ठाँउमा एक भृकुटी मावि पनि छ । विद्यालयका आफ्नै समस्या छन् । न त दरवन्दी अनुसारका शिक्षक नै छन्, न त विद्यालयको भौतिक पूर्वाधार नै गतिलो छ ।

विद्यालयका प्रधानाध्यापक यमकान्त चालीसेले विद्यालयको अवस्था दयनीय भएको गुनासो गरे । ‘जिल्ला शिक्षा कार्यालयले दिने अनुदान रकम दमौलीको विद्यालय र सराङघाटको विद्यालयलाई समान रुपमा बाँडिन्छ, यहाँको भौगोलिक अवस्थाको ख्याल गरिँदैन, विद्यार्थीहरु बर्षेनी घट्दै गएका छन्’ प्रअ चालिसे भने ।

सराङघाटको जस्तै गुनासो र समस्या प्यूघर फाँटको पनि छ । नजिकबाट सेती नदी बगिरहेको छ, तर त्यसलाई आवश्यकता अनुसार नजिकै रहेको बाँझो खेतबारीमा उकाल्न सकिएको छैन । कारण त्यहाँ बिजुली छैन ।

दमौलीसँग जोडिएको सेतीपारिका गाउँहरु काहुँ शिवपुर, रिसिङ लगायतका क्षेत्रका जनता अझै पनि अन्धकारमा बस्न वाध्य छन् । तर, जनताले राज्यसत्ताका विरुद्धमा विद्रोह गरेका छन् । उनीहरुले आ-आफ्ना घरमा छानाछानामा सोलार जोडेर साङकेतिक व्यग्य नेताहरुका बिरुद्ध गरेका छन् ।

तनहुँका भिरकोट, वैदी, कोटा, छिपछिपे लगायतका ठूला गाउँ र वस्तीहरु अझै पनि टुकीको भरमा छन् । अहिलेको क्षेत्र नः १ मा पर्ने देउराली, छिम्केश्वरी, धरपानी लगायतका क्षेत्रका जनता अन्धकारमा बस्न बाध्य छन् ।

क्षेत्र नः १ तनहुँबाट उम्मेदवार रहेका कांग्रेस वरिष्ठ नेता रामचन्द्र पौडेल भन्छन् ‘त्यहाँ विद्युत लैजान अलि टाढा भयो । किन ढिला भयो भन्दाखेरि सेती प्रोजेक्टले सबै गरिदिन्छु भन्यो । त्यसले गर्छ भनेर थोरै आशा गरेर छाडियो । नत्र भए त मैले सरकारी बजेटबाट सबैतिर बिजुली बाल्दिइसक्थें।’

पाँच पटकसम्म तनहुँबाट निर्वाचित भएका पौडेलले छैठौंपटक उम्मेदवार हुँदासमेत यही मुद्दालाई अहिले चुनावी एजेण्डा बनाइएको छ । उनले मेन लाइनबाट बिजुली दिने काम अब शुरु हुने बताए ।

सराङघाटको जस्तै पीडा र गुनासो तनहुँको बन्दीपुर-६ ग्याजेटारको पनि छ । ५ हजारदेखि २० हजारसम्म र सामुदायिक वनबाट १० लाख रकम उठाएर स्थानीय जनताले गाउँसम्म सडक पुर्‍याएका छन् । त्यही बाटो पनि हरेक बर्ष आउने पानीले खलपत्रै हुने गरी बगाउँछ ।

ग्याजेटार वरपर ९६ घर बस्छन् । बल्लतल्ल सडक पुर्‍याए पनि यहाँका स्थानीयले बिजुली वत्तिको मुख देख्न पाएका छैनन् । ‘दमौली र अन्य क्षेत्रमा बलेको बिजुली हेर्दै रात काट्छौं, स्थानीय ४६ बर्षीय हर्कबहादुर गुरुङले भने ।’

‘तीन घण्टाको दूरीमा स्वास्थ्य चौकी छ । बिरामी भएर उपचार गर्न यहाँ पनि उस्तै समस्या छ । हामी त भाग्यले बाँचेका हौं, केही भए गाउँमै मर्ने हो,’ अर्का स्थानीय धनबहादुरले गुनासो गरे ।

स्थानीय विद्यालयमा विद्यार्थीको संख्या कम हुँदै गएको छ । शहरमा सुख खोज्न जानेहरु थपिँदा छन् । यो ग्याजेटारका अधिकांश भोट सामुहिक निर्णयका आधारमा खसाल्ने गरिएको स्थानीयले बताए । ‘हामीले सधैं एउटै पार्टीलाई भोट दिएका छैनौं,’ स्थानीय नेतासमेत रहेका भीमबहादुर गुरूङले भने, ‘हाम्रा समस्याहरुलाई जसले बुझ्ने प्रयास गर्छ, उसैलाई मत दिन्छम् ।’

ग्याजेटारको जस्तै दुःख छापस्वाँरामा पनि छ । ज्यामिरे र छापस्वाँरामा गरी ४० घर छन् । यहाँका वालवालिकाहरुमा सरसफाइको कमी देखिन्छ । अभिभावकहरुलाई ज्ञान भए पनि पानीको अभाव छ । ‘पानीविनाको जीवन त कसरी चल्न सक्छ र ?’ स्थानीय सहिद लालध्वज प्राविका सहायक शिक्षक विष्णु क्षेत्रीले भने ।

हिलेखर्कमा टिप्दैन मोबाइल !

तनहुँको पर्यटकीय र सुन्दर ठाँउ हो हिलखर्क । निकै गर्मी मौसममा समेत चिसो सिरेटो चल्ने यो ठाँउका आफ्नै दुःख छन् । तनहुँको सगरमाथा छिम्केश्वरी र वन्दीपुरको वीचमा रहेको यो पर्यटकीय केन्द्र होमस्टेका लागिसमेत चर्चित छ । तर, हिलेखर्कको दुःख नत यहाँ बिजुली छ, न त यहाँ नेपाल टेलिकमको मोवाइल नै टिप्छ ।

पर्यटकीय नगरी बन्दीपुरबाट औसतमा १ घण्टाको दुरीमा रहेको हिलेखर्क गाउँ भ्रमण र परम्परागत प्रस्तुतिसहितको परम्परागत खाना र होम स्टेका लागि प्रसिद्ध छ । हिलेखर्कसम्म जाने सडकको समेत दुरावस्था छ ।

स्थानीय आमा समूहकी अध्यक्ष बाटुमाया गुरुङले यहाँका जनताको दुःखलाई हटाउन नेताहरुले कुनै सहयोग नगरेको गुनासो पोखिन् । ‘जुन जोगी आए पनि कानै चिरेका हुन्’ राजनीतिप्रति निराश बन्दै गुरुङले भनिन्, ‘न त यहाँ बिजुली छ, न त यहाँ मोवाइलमा कुरा गर्न नै सकिन्छ ।’

बिजुली, सडक, खानेपानी, मोवाइल टावर, झोलुङे पुल, अस्पतालजस्ता मुद्दालाई अहिले तनहुँका दुई उम्मेदवार रामचन्द्र पौडेल र किसान श्रेष्ठले चुनावी एजेण्डा बनाएका छन् । तर, जनताले कसको कति विश्वास गर्ने हुन्, त्यो भने हेर्न बाँकी छ ।

स्रोत ः अनलाईन खबर

यो खबर पढेर तपाईलाई कस्तो महसुस भयो ?

प्रतिक्रिया

लेखकको बारेमा

भर्खरै

सबै रेकर्ड तोडियो, मोबाइल आयात अहिलेसम्मकै उच्च
फेरि होला लकडाउन ?
राष्ट्रपति भण्डारी बंगलादेश जाने
फेरी बढ्यो पेट्रोलियम पदार्थको मूल्य
आज श्रीस्वस्थानी व्रत सकिदै
बर्ड फ्लुको उच्च जोखिम

नेपाल अपडेट

सोलुखुम्बुको पिकेमा चौँरी महोत्सव सुरु
नयाँ वर्ष शुभकामना
ठमेल र दरबारमार्ग आजदेखि चौबिसै घण्टा खुला
बेनी–जोमसोम–कोरला खण्डमा ४८ किलोमिटर कालोपत्र

Loading...
Rastra · USD/EUR · 26 May 
Nepal Rastra bank
Check: 26 May 2024 00:40 UTC
Latest change: 25 May 2024 18:19 UTC
Disclaimers. This plugin or website cannot guarantee the accuracy of the exchange rates displayed. You should confirm current rates before making any transactions that could be affected by changes in the exchange rates.
You can install this WP plugin on your website from the WordPress official website: Exchange Rates🚀
CurrencyPrice
Nepalese Rupee 
Nepalese Rupee
132.96
Indian Rupee 
Indian Rupee
83.06
US Dollar 
US Dollar
1
Euro 
Euro
0.92
British Pound 
British Pound
0.79
Australian Dollar 
Australian Dollar
1.51
Japanese Yen 
Japanese Yen
156.98
US Dollar 
US Dollar
1
Rastra · USD · 26 May 
Nepal Rastra bank
Check: 26 May 2024 00:40 UTC
Latest change: 25 May 2024 18:19 UTC
Disclaimers. This plugin or website cannot guarantee the accuracy of the exchange rates displayed. You should confirm current rates before making any transactions that could be affected by changes in the exchange rates.
You can install this WP plugin on your website from the WordPress official website: Exchange Rates🚀